Scheid de persoon van het gedrag

Vaak hoor je mensen zeggen: moeilijke mensen bestaan niet! Daarnaar leven is knap lastig: hoe doe je dat dan? Hoe zorg je voor onvoorwaardelijke positieve achting voor die ander? En dan vooral wanneer jij haar of zijn gedrag als moeilijk ervaart?

Onvoorwaardelijke positieve achting wordt soms onjuist vertaald in onvoorwaardelijke acceptatie. Het kan niet van jou worden verwacht dat jij al het gedrag van de ander accepteert (laat staan goedvindt of goedpraat). Wat je wel kan doen is de persoon achter de ander accepteren, haar of zijn gevoelens accepteren. En dat kan juist knap lastig zijn. Mensen, en dus ook jij, zijn namelijk geneigd het gedrag van anderen te verklaren vanuit hun stabiele persoonskenmerken (de fundamentele attributiefout: ‘zij of hij doet zo omdat zij of hij zo is’). En je interpreteert het gedrag van de ander ook nog eens aan de hand van jouw normen en waarden. Het accepteren van de persoon achter de ander komt neer op:

  1. gedrag en de persoon die dat gedrag vertoont van elkaar scheiden en
  2. respecteren dat er verschillen zijn en dat deze verschillen er mogen zijn.

Uit: Psychosociale gespreksvoering: De kunst van observatief luisteren